નમસ્કાર મિત્રો! સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષામાં રીઝનીંગ વિભાગમાં 'ઘડિયાળ' (Clock) સબંધી દાખલાઓ અચૂક પૂછાય છે. આ દાખલાઓ દેખાવમાં અઘરા લાગે છે, પણ જો તમને તેની 'શોર્ટકટ ટ્રીક' ખબર હોય તો તમે ગણતરીની સેકન્ડોમાં જવાબ લાવી શકો છો. આજે આપણે અરીસામાં પ્રતિબિંબ, જળ પ્રતિબિંબ અને બે કાંટા વચ્ચેનો ખૂણો શોધવાના જાદુઈ સૂત્રો શીખીશું.
૧. અરીસામાં પ્રતિબિંબ (Mirror Image) - જાદુઈ ટ્રીક
જ્યારે પણ પ્રશ્ન પૂછાય કે અરીસામાં કેટલા વાગ્યા હશે? ત્યારે નીચે મુજબ કરવું:
- નિયમ: આપેલા સમયને 11:60 માંથી બાદ કરવો.
-
ઉદાહરણ: ઘડિયાળમાં 8:20 વાગ્યા છે, તો અરીસામાં કેટલા દેખાશે?
- 11 : 60
-
- 08 : 20
- 03 : 40 (જવાબ)
- નોંધ: જો સમય ૧૧ થી ૧ ની વચ્ચે હોય (જેમ કે 12:30), તો તેને 23:60 માંથી બાદ કરવો.
- H = 4 (કલાક)
- M = 30 (મિનિટ)
૨. બે કાંટા વચ્ચેનો ખૂણો શોધવો (Angle Formula)
મિનિટ કાંટો અને કલાક કાંટા વચ્ચે કેટલા અંશનો ખૂણો છે તે શોધવાનું સૂત્ર:
સૂત્ર: \theta = |\frac{11}{2}M - 30H|
M = મિનિટ
H = કલાક
ઉદાહરણ: 4 વાગ્યેને 30 મિનિટે બંને કાંટા વચ્ચે કેટલો ખૂણો હશે?
ગણતરી:
= (11 ÷ 2 × 30) - (30 × 4)
= (165) - (120)
= 45°
| સ્થિતિ (Position) | 1 કલાકમાં | 12 કલાકમાં | 24 કલાકમાં |
|---|---|---|---|
| ભેગા થાય (0°) (એકબીજાની ઉપર) |
1 વાર | 11 વાર | 22 વાર |
| સામસામે (180°) (એક સીધી રેખામાં) |
1 વાર | 11 વાર | 22 વાર |
| કાટખૂણે (90°) (Right Angle) |
2 વાર | 22 વાર | 44 વાર |
| એક રેખામાં (ભેગા + સામસામે) |
2 વાર | 22 વાર | 44 વાર |
૩. જળ પ્રતિબિંબ (Water Image)
જો પાણીમાં પ્રતિબિંબ પૂછાય, તો આપેલા સમયને 18:30 (અથવા 17:90) માંથી બાદ કરવો.
-
ઉદાહરણ: 2:30 નું જળ પ્રતિબિંબ શું થાય?
- 18 : 30
-
- 02 : 30
- 16 : 00 એટલે કે 4 વાગ્યા કહેવાય.
નિષ્કર્ષ (Conclusion):
મિત્રો, ઘડિયાળના દાખલામાં માત્ર બાદબાકી અને ગુણાકાર જ કરવાનો હોય છે. આ સૂત્રોને એક ડાયરીમાં નોંધી લેજો. તલાટી અને કોન્સ્ટેબલમાં ૧ માર્ક પાકો થઈ જશે.
📖 વધુ વાંચો (Read More):
- 🏃 પોલીસ ભરતી ૨૦૨૬: શારીરિક કસોટીના કોલ લેટર ડાઉનલોડ કરો
- 📊 GPSC STI પરિણામ: STI વર્ગ-૩ ફાઈનલ કટ-ઓફ અને મેરિટ લિસ્ટ
- 📌 નવો સિલેબસ: પોલીસ કોન્સ્ટેબલ નવો સિલેબસ ૨૦૨૬ - સંપૂર્ણ વિગત
- ⚖️ ભારતીય બંધારણ: બંધારણના મોસ્ટ IMP ૩૦૦+ પ્રશ્નો (PDF)
- ✍️ વ્યાકરણ: ગુજરાતી વ્યાકરણ: તમામ ટોપિક્સ અને ઉદાહરણો
- 🏛️ ઇતિહાસ: ભારત અને ગુજરાતનો ઇતિહાસ - પરીક્ષાલક્ષી મટીરીયલ
- 🧮 ગણિત: ૧ થી ૧૦૦ ના વર્ગ અને ઘન યાદ રાખવાની ટ્રીક
- 🖼️ ભૂગોળ: ગુજરાતની જમીનના પ્રકારો (નકશા સાથે)
- 🌏 ભારતનું બંધારણ: દરેક ભાગની ફ્રી PDF મેળવો
- 🛶યુરોપિયન પ્રજાનું આગમન: પોર્ટુગીઝો અને અંગ્રેજોનો સંપૂર્ણ ઇતિહાસ
- 🗓️ડેલી કરંટ અફેર્સ: દરરોજના મહત્વના સમાચાર
- 🛡️ગુજરાત પોલીસ ભરતી: ૯૫૦ જગ્યાઓ માટે સંપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા
- ભારતનું બંધારણ: રાષ્ટ્રપતિની સત્તાઓ અને સંપૂર્ણ યાદી
- મનોવિજ્ઞાન: બુદ્ધિ અને IQ શોધવાનું સૂત્ર (વિગતવાર)
- ગણિત: ૧ થી ૩૦ ના વર્ગ અને વર્ગમૂળ યાદ રાખવાની ટ્રીક
- ઇતિહાસ: જૂનાગઢ જિલ્લાનો ઇતિહાસ અને સત્યાગ્રહ