નમસ્કાર મિત્રો! દરેક માણસનું જેમ હુલામણું નામ હોય છે, તેમ આપણા ગુજરાતના શહેરોની પણ એક આગવી ઓળખ છે. કોઈ શહેર ઉદ્યોગ માટે જાણીતું છે, તો કોઈ સંસ્કૃતિ માટે. સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં જોડકાં સ્વરૂપે પૂછાય છે કે "સુવર્ણ નગરી" એટલે કયું શહેર? આજે આપણે ગુજરાતના મુખ્ય શહેરો અને તેમના પ્રખ્યાત 'ભૌગોલિક ઉપનામ' (Nicknames) કોષ્ટક દ્વારા જાણીશું.
ગુજરાતના શહેરો અને ઉપનામ (Master Table)
નીચેના કોઠામાં શહેર અને તે કયા નામે ઓળખાય છે તે માહિતી આપી છે.
| શહેર / જિલ્લો | ભૌગોલિક ઉપનામ (Nickname) |
|---|---|
| અમદાવાદ | પૂર્વનું માન્ચેસ્ટર, ભારતનું બોસ્ટન |
| સુરત | ડાયમંડ સિટી, સિલ્ક સિટી, મક્કાનું પ્રવેશદ્વાર |
| જામનગર | છોટી કાશી, સૌરાષ્ટ્રનું પેરિસ, બ્રાસ સિટી |
| કચ્છ | મ્યુઝિયમ ઓફ ગુજરાત, ધીંગી ધરા |
| જૂનાગઢ | સાધુઓનું પિયર, સાવજોની ભૂમિ |
| વડોદરા | સંસ્કારી નગરી, મહેલોનું શહેર |
| રાજકોટ | સૌરાષ્ટ્રની શાન, રંગીલું શહેર |
| પાલનપુર | અત્તર નગરી, સુગંધી શહેર, ફૂલોનું શહેર |
| ગાંધીનગર | ગ્રીન સિટી (હરિયાળું નગર) |
| મોરબી | સિરામિક સિટી, સૌરાષ્ટ્રનું પેરિસ (મચ્છુ કાંઠે) |
| આણંદ | મિલ્ક સિટી (શ્વેત ક્રાંતિની ભૂમિ) |
| દાહોદ | સૂર્યોદયનો જિલ્લો |
ઉપનામ પાછળનું કારણ (Why?)
અમુક શહેરોને આવા નામ કેમ મળ્યા? ચાલો જાણીએ:
૧. અમદાવાદ (પૂર્વનું માન્ચેસ્ટર):
- ઈંગ્લેન્ડનું માન્ચેસ્ટર શહેર કાપડ ઉદ્યોગ માટે પ્રખ્યાત હતું. અમદાવાદમાં પણ ૧૮૬૧ પછી મિલોનો ધમધમાટ હતો, તેથી તેને 'Manchester of the East' અને 'Bostan of India' કહેવાય છે.
૨. ગાંધીનગર (Green City):
- આખા એશિયામાં સૌથી વધુ વૃક્ષો ધરાવતું પાટનગર હોવાથી તેને 'ગ્રીન સિટી' (હરિયાળું નગર) કહેવાય છે.
૩. પાલનપુર (અત્તર નગરી):
- નવાબોના સમયથી અહીં ફૂલોમાંથી સુગંધી અત્તર બનાવવાનો ઉદ્યોગ વિકસ્યો હોવાથી તેને 'સુગંધી શહેર' કે અત્તર નગરી કહેવાય છે.
૪. વડોદરા (સંસ્કારી નગરી):
- ગાયકવાડ શાસનમાં અહીં કલા, સાહિત્ય અને શિક્ષણનો જે વિકાસ થયો, તેના કારણે તેને 'સંસ્કારી નગરી' નું બિરુદ મળ્યું.
પરીક્ષામાં પૂછાતા અગત્યના પ્રશ્નો (One Liner GK)
- 'પુસ્તકોની નગરી' તરીકે કયું શહેર ઓળખાય છે? - નવસારી.
- 'વાલીના પંખીનું શહેર' કોને કહેવાય છે? - સુરત.
- 'સાક્ષર ભૂમિ' તરીકે કયો જિલ્લો ઓળખાય છે? - ખેડા (નડિયાદ).
- 'યુકેલિપ્ટસ (નીલગીરી) ડિસ્ટ્રિક્ટ' કયો છે? - ભાવનગર.
નિષ્કર્ષ (Conclusion):
મિત્રો, આ ઉપનામો આપણી સાંસ્કૃતિક ઓળખ છે. તલાટી અને ક્લાર્કની પરીક્ષામાં આમાંથી એક માર્ક પાકો મળી શકે છે.
વધુ વાંચો (Read More):
ટિપ્પણીઓ
ટિપ્પણી પોસ્ટ કરો